Trẻ bị ù tai sau cảm cúm khá thường gặp, đặc biệt khi còn nghẹt mũi, sổ mũi hoặc vừa hết viêm đường hô hấp. Nguyên nhân thường liên quan đến vòi nhĩ bị tắc hoặc dịch còn đọng trong tai giữa. Phần lớn trường hợp sẽ cải thiện khi tình trạng viêm đường hô hấp giảm, nhưng một số dấu hiệu cần được kiểm tra sớm.

Trẻ bị ù tai sau cảm cúm có thể do vòi nhĩ bị tắc hoặc thay đổi áp lực trong tai giữa
Vì sao trẻ dễ ù tai sau cảm cúm?
Tai giữa được nối với vùng mũi họng bằng một ống nhỏ gọi là vòi nhĩ. Vòi nhĩ có nhiệm vụ cân bằng áp lực trong tai giữa và giúp dẫn lưu dịch.
Khi trẻ bị cảm lạnh hoặc cúm, niêm mạc mũi họng có thể sưng viêm và tiết nhiều dịch. Điều này làm vòi nhĩ bị tắc, khiến áp lực trong tai giữa thay đổi hoặc dịch tích tụ phía sau màng nhĩ. Trẻ có thể cảm thấy:
-
Ù tai.
-
Cảm giác đầy hoặc bị bịt tai.
-
Nghe tiếng lục cục, lép bép trong tai.
-
Nghe kém hoặc âm thanh bị “ù” hơn bình thường.
-
Đôi khi kèm đau hoặc khó chịu trong tai.
Trẻ nhỏ dễ gặp vấn đề này hơn người lớn vì vòi nhĩ của trẻ ngắn, hẹp và nằm ngang hơn, nên dịch khó thoát ra ngoài khi bị viêm đường hô hấp.

Tắc vòi nhĩ khiến trẻ cảm thấy đầy tai, ù tai và nghe kém tạm thời
Ù tai sau cảm cúm có phải viêm tai giữa không?
Không phải lúc nào cũng vậy.
Ù tai sau cảm cúm có thể chỉ do rối loạn chức năng vòi nhĩ, tức là vòi nhĩ tạm thời không mở và đóng bình thường. Tuy nhiên, khi vòi nhĩ bị tắc, dịch có thể tích tụ trong tai giữa. Nếu có vi khuẩn hoặc virus phát triển trong dịch này, trẻ có thể bị viêm tai giữa cấp.
Ngoài ra, ngay cả khi đợt viêm tai đã hết, dịch vẫn có thể còn lại sau màng nhĩ trong một thời gian. Khi đó trẻ có thể không sốt, không đau tai nhưng vẫn cảm thấy tai bị đầy, có tiếng lục cục hoặc nghe kém hơn.
Dấu hiệu nào gợi ý trẻ có dịch trong tai giữa?
Ba mẹ có thể chú ý nếu trẻ:
-
Thường xuyên hỏi lại hoặc nói “không nghe rõ”.
-
Mở tivi, điện thoại lớn hơn bình thường.
-
Phản ứng chậm khi được gọi.
-
Kêu tai bị “bịt”, “ù” hoặc có tiếng lép bép.
-
Khó nghe hơn sau khi vừa bị cảm cúm.
-
Trẻ nhỏ có thể quấy khóc, kéo tai hoặc ngủ không ngon.
Dịch trong tai giữa kéo dài có thể ảnh hưởng đến khả năng nghe, vì vậy nếu triệu chứng dai dẳng nên đưa trẻ đi kiểm tra.

Dịch còn đọng trong tai giữa sau cảm cúm có thể khiến trẻ nghe không rõ và khó chịu trong tai
Ù tai sau cảm cúm thường kéo dài bao lâu?
Nếu chỉ do vòi nhĩ bị tắc sau cảm cúm, triệu chứng có thể giảm dần trong vài ngày khi tình trạng nghẹt mũi và viêm đường hô hấp cải thiện.
Tuy nhiên, ở trẻ em, áp lực tai giữa có thể mất nhiều thời gian hơn để trở lại bình thường. Dịch trong tai giữa sau nhiễm trùng cũng có thể tồn tại lâu hơn, đôi khi kéo dài nhiều tuần.
Vì vậy, việc trẻ còn cảm giác đầy tai hoặc nghe hơi kém trong thời gian ngắn sau cảm cúm không nhất thiết là bất thường.
Ba mẹ có thể làm gì khi trẻ bị ù tai sau cảm cúm?
Giữ mũi thông thoáng
Nếu trẻ còn nhiều dịch mũi, có thể vệ sinh mũi bằng dung dịch nước muối phù hợp với độ tuổi. Mũi thông thoáng hơn có thể giúp giảm tình trạng tắc vòi nhĩ.
Khuyến khích trẻ nuốt hoặc ngáp
Nuốt, ngáp hoặc nhai có thể giúp vòi nhĩ mở tạm thời và cân bằng áp lực trong tai.
Với trẻ đủ lớn, bác sĩ đôi khi có thể hướng dẫn các bài tập giúp cân bằng áp lực tai. Tuy nhiên, trẻ không nên tự bịt mũi rồi thổi quá mạnh vì có thể đẩy dịch từ mũi họng lên tai giữa.
Không tự ý dùng thuốc nhỏ tai
Ù tai do tắc vòi nhĩ hoặc dịch trong tai giữa không nhất thiết được cải thiện bằng thuốc nhỏ tai. Ba mẹ không nên tự ý nhỏ thuốc, đặc biệt khi chưa biết tình trạng màng nhĩ.
Không tự dùng kháng sinh
Cảm cúm thường do virus. Kháng sinh không giúp điều trị virus và chỉ được sử dụng khi bác sĩ xác định có nhiễm khuẩn cần điều trị.
Khi nào trẻ cần đi khám?

Trẻ ù tai kèm đau tai, sốt, chảy dịch hoặc nghe kém cần được đưa đi khám sớm
Nên đưa trẻ đi khám nếu ù tai kèm:
-
Đau tai rõ hoặc đau ngày càng tăng.
-
Sốt.
-
Chảy dịch hoặc mủ từ tai.
-
Nghe kém rõ rệt.
-
Chóng mặt hoặc mất thăng bằng.
-
Trẻ nhỏ quấy khóc nhiều hoặc bỏ bú.
-
Ù tai chỉ ở một bên và kéo dài.
-
Triệu chứng không cải thiện sau khi cảm cúm đã khỏi.
-
Gia đình nhận thấy trẻ thường xuyên không nghe rõ hoặc phản ứng chậm với âm thanh.
Nếu dịch trong tai giữa kéo dài khoảng 3 tháng hoặc lâu hơn và ảnh hưởng thính lực, bác sĩ có thể đánh giá thêm và cân nhắc các biện pháp điều trị phù hợp.
Làm sao hạn chế các vấn đề về tai sau cảm cúm?
Không thể ngăn hoàn toàn tình trạng tắc vòi nhĩ ở trẻ, nhưng một số biện pháp có thể giúp giảm nguy cơ:
-
Hướng dẫn trẻ xì mũi nhẹ nhàng, không xì quá mạnh.
-
Kiểm soát tốt viêm mũi dị ứng nếu trẻ có.
-
Tránh để trẻ tiếp xúc với khói thuốc lá.
-
Điều trị và theo dõi đúng khi trẻ thường xuyên bị viêm tai giữa hoặc nghẹt mũi kéo dài.
Kết luận
Trẻ bị ù tai sau cảm cúm thường liên quan đến vòi nhĩ bị sưng tắc hoặc dịch còn tồn tại trong tai giữa. Phần lớn trường hợp sẽ cải thiện khi tình trạng viêm mũi họng giảm và áp lực trong tai trở lại bình thường.
Tuy nhiên, nếu trẻ bị đau tai, sốt, chảy dịch tai, nghe kém rõ hoặc ù tai kéo dài, ba mẹ nên đưa trẻ đi khám để kiểm tra xem có viêm tai giữa, dịch tai giữa kéo dài hoặc vấn đề thính lực hay không.

